PSZCZOŁY, OSY I INNE OWADY ŻĄDLĄCE

[Głosów:0    Średnia:0/5]

Większe ryzyko poważnych zdrowotnych reakcji wiąże się z ukąszeniami owadów żądlących (błonkoskrzydłych): pszczół, trzmieli, os, os żółtych i szerszeni. O ile pszczoły są owadami przyjaznymi, nie wykazującymi poza ulem agresji, o tyle osy i szerszenie mogą być agresywne i żądlić (wielokrotnie!) nie prowokowane. Użądlenia owadów błonkoskrzydłych mogą wywoływać różnego rodzaju reakcje miejscowe (skórne) i ogólne. Najczęściej mają one łagodny przebieg. W miejscu użądlenia powstaje rumień i obrzęk, któremu towarzyszy ból, pieczenie, uczucie rozpierania. Objawy te utrzymują się zazwyczaj do 24 – 48 godzin.

Utrzymujący się przez wiele dni nasilony obrzęk (średnica odczynu powyżej 10 cm) świadczy o uczuleniu na jad błonkówek lub o zakażeniu. Rzadziej do objawów tych dołączają się uogólnione reakcje będące zawsze wyrazem alergii. W łagodnych postaciach objawiają się pokrzywką, tzn. wystąpieniem w różnych okolicach skóry swędzących zmian obrzękowych (takich jak po poparzeniu pokrzywą).

Obrzęk może dotyczyć śluzówek jamy ustnej – warg, języka, krtani i powodować trudności w oddychaniu. Objawom tym towarzyszy zazwyczaj niepokój, lęk i poczucie choroby. W rzadkich, skrajnych przypadkach mogą wystąpić zawroty głowy, ucisk w klatce piersiowej, nudności, duszność, zamroczenie i utrata świadomości, świadczące o postępującej niewydolności krążeniowo-oddechowej, kończącej się zgonem użądlonego w razie nieudzielenia szybkiej i właściwej pomocy lekarskiej. Ryzyko tego typu reakcji, określanej jako anafilaktyczna, jest większe u dorosłych niż u dzieci, szczególnie u tych, u których występują schorzenia układu krążenia lub układu oddechowego. Im szybciej po użądleniu pojawiają się objawy ogólne (duszność, pokrzywka) tym poważniejsza, wymagająca szybkiej interwencji reakcja.

Postępowanie w przypadku użądlenia zależy od rodzaju reakcji na jad błonkówek. Jeśli występuje jedynie reakcja miejscowa należy, o ile jest to możliwe, usunąć żądło. Korzystny efekt zmniejszający ból wywiera przyłożenie w miejsce ukąszenia kostki lodu. Polecany jest także mocny miejscowy ucisk, zmniejszający wchłanianie jadu. Efekt zmniejszający rumień, obrzęk i świąd wywierają preparaty kortykosteroidowe (na receptę !), które należy stosować tylko doraźnie. Działanie przeciwświądowe i przeciwalergiczne wywiera dostępny w aptekach bez recepty fenistil w żelu.

Przedłużanie się wyraźnie nasilonej reakcji miejscowej i pojawienie się objawów ogólnych takich jak świąd, pokrzywka czy obrzęk śluzówek wymaga leczenia farmakologicznego. Bezwzględnym wskazaniem do szybkiej interwencji lekarskiej są ciężkie, ostre objawy pojawiające się w czasie pierwszej godziny po ukąszeniu.

Ok. 50 % osób, u których wystąpiły poważne objawy ogólne po użądleniu narażonych jest na ryzyko wystąpienia ponownej reakcji po kolejnym użądleniu. Osoby te powinny zaopatrzyć się i nie rozstawać się w sezonie letnim ze specjalnym pakietem leków do natychmiastowego użycia, zawierającym strzykawkę z adrenaliną oraz lek przeciwhistaminowy w tabletkach i zużyć je natychmiast po użądleniu. Wysoce skuteczną metodą zapobiegania poważnym reakcjom po ukąszeniach jest przeprowadzane (tylko w ośrodkach specjalistycznych) odczulanie jadem owadów, do którego kwalifikację przeprowadza lekarz alergolog.

Pomocne w zmniejszeniu ryzyka użądlenia przez owady żądlące mogą być na pozór banalne porady, takie jak: unikanie chodzenia boso, noszenie odpowiedniej odzieży, rezygnacja z zapachowych, przyciągających owady kosmetyków, usuwanie przez przeszkolone osoby (np. straż pożarną) gniazd owadów w domach lub ich sąsiedztwie, uważne spożywanie "na świeżym powietrzu" potraw, szczególnie słodkich.

Ukąszenia kleszczy i komarów, użądlenia os i pszczół to najczęstsze, lecz nie wszystkie czynniki sprawcze przykrych, miejscowych odczynów skórnych. W większości przypadków, co należy podkreślić, mają one łagodny i szybko przemijający przebieg. Warto jednak pamiętać o niewielkim, ale realnym ryzyku poważnych następstw ukąszeń, nierzadko wymagających interwencji lekarskiej. Dlatego też zachowajmy zdrowy rozsądek i wyobraźnię w wakacyjnych kontaktach z naturą.

Bądź pierwszy, który skomentuje ten wpis

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.


*